Damla Sulama İle Gelen Avantaj
Damla sulama sistemi, su ve besleyici maddelerin bitkinin farklı gelişim dönemlerindeki ihtiyaçları doğrultusunda eksiksiz olarak etkili kök bölgesine sevk edilmesini sağlar. Böylece besin maddeleri (gübreler) ve kimyasallar boş yere harcanmamış ve dolayısıyla kaynaklar verimli kullanılmış, çevresel kirlilik yaratılmamış olur. Netafim tarafından geliştirilmiş olan damla sulama ve gübreleme sistemi, aşağıdaki gibi pek çok avantaj sunmaktadır:
1- Bitki besin maddeleri sulama suyu ile birlikte verilir ve dolayısıyla gübrelerden en üst düzeyde yararlanılır.
2- Diğer sulama yöntemlerine oranla %20-50 daha az su kullanılarak su tasarrufu sağlar.
3 -Gereksiz alanlar sulanmadığı için yabancı ot çıkışı az olacağı için yabancı ot çıkışı azalır. Traktör ile gereksiz yere toprak işleme azalır. 4- Tuzlu topraklarda yada tuz oranı yüksek sulama suyuyla emniyetli bir sulama yapılır. 5- Bitki hastalık ve zararlıların gelişmesi önlenir. 6- Sulamanın yanında drenaj sistemine gerek yoktur. 7- Eğimli arazilerde tesviye veya terasa gerek duymadan sulama ve gübreleme yapılır. 8-Düzenli Damla Sulama ve Gübreleme ile Verim ve Kalite artar,
Periyodisite( Var-yok yılı) minimuma iner.
Zeytin’in Su İhtiyacı
Zeytin ağaçlarında suya en fazla ihtiyaç duyulan dönemler; çiçek tomurcuğu farklılaşma aşaması, çiçeklenme aşaması ve çekirdeğin sertleşmeye başladığı meyve oluşum aşamasıdır.
Bu dönemlerde yağışlar yetersiz ise buharlaşan su miktarının (meteoroloji istasyonlarından temin edilebilir), yüksek ve kaliteli bir verim için, sofralık zeytin çeşitlerinde %50’si, yağlık zeytin çeşitlerinde en az %20’sinin verilmesi önerilmektedir.

Dripline PC Topraküstü Damla Sulama Uygulaması
** Sulama Zorunluluğu
* Gereksinim duyulduğunda sulama
Zeytin’de Damla Sulama ile Verim ve Kalite Arasındaki İlişki
Zeytin ağaçlarında yurt dışında ve yurt içinde yaptığımız çalışmalarda kontrollü bir damla sulama ve gübreleme programı ile yağlık ve sofralık zeytinlerde hem meyve tutum oranı hem de meyve büyüklüklerinde artış gözlenmiştir. Aşağıdaki tabloda belirtildiği gibi damla sulama, genç ve yaşlı zeytin ağaçlarında zeytin ve yağ verimi üzerinde 2-3 kat’a kadar artış sağlamaktadır.

Su Stresinin Zeytin Ağacına Etkisi
*Gelecek yılın çiçek tomurcuğu gözlerinde azalma yaparak periyodisiteye ( var-yok yılı) sebep olur.
*Çiçeklenme ve meyve tutumu az olur.
*Sürgün gelişimi azalır.
*Meyve kalitesi, Meyve iriliği ve Verim düşer.
|
FENOLOJİK OLAY |
DÖNEMİ |
SU STRESİNİN ETKİSİ |
|
Sürgün büyümesi |
Genelde kışın geç dönemde, yaz başlangıcında ve sonbahara kadar |
Sürgün büyümesini azaltır |
|
Çiçek tomurcuğunun oluşumu |
Şubat-Nisan |
Çiçek tomurcuğu azalır |
|
Çiçeklenme |
Nisan-Mayıs |
Çiçeklenme tamamlanamaz |
|
Meyve tutumu |
Mayıs-Haziran |
Düşük meyve tutumu ve periyodisitenin artması |
|
Meyve büyümesi |
Haziran-Temmuz |
Hücre bölünmesi azaldığı için meyve hacminin küçülmesi |
|
Meyve genişlemesi |
Ağustos |
Hücre uzamasının azalması ve meyvenin küçülmesi |
|
Yağ birikimi |
Eylül |
Meyvede yağ içeriğinin azalması |
Fazla Suyun Zeytin Ağacına Etkisi
Drenajı iyi olmayan ağır bünyeli, taban arazilerde verilen yalak, karık veya salma sulama usulü verilen sular toprak kaynaklı patojenlerin ve pytophora, verticillium solgunluğu gibi hastalıkların oluşma ve yayılma ihtimalini arttırır. Zeytin yağı birlik başkanı Sn.Cahit Çetin’in basındaki açıklamalarına göre 300.000 ağaç zeytin ( verticillium) solgunluğu sebebiyle kurudu. Bu rakamın 500.000’e çıkmasından korkuluyor.
Manisa genelinde 53.000 ha.zeytin alanında %3, Akhisar’da %4, Gölmarmara’da ise %5 oranında zeytin ağaçları kurumuştur. Zeytin hasarındaki maddi zararın 5 trilyon lirayı bulacağı belirtiliyor. Yine yapılan bir araştırmada hastalığın hiç sulanmayan zeytin bahçelerinde çıkma ihtimalinin %9 olduğu, normal sulama yapılan bahçelerde ise %21 olduğu açıklanmıştır. Yani aşırı ve yanlış sulama solgunluk riskini %12 arttırabilir.
Zeytin’de Kök Gelişimi ve Su Alımı Zeytin ağaçlarının kök sistemi dikimden
3-4 yıl sonra saçak şeklini alır ve
zamanla giderek gelişme gösterir.
Hava kapasitesi düşük ağır bünyeli
topraklarda toprak yüzeyine yakın
yerlerde kökler , hafif bünyeli
topraklarda daha derinlerde bulunur.
Yan kökler 12 m uzaklığa kadar gidebilir.
Böylece ağaçlar besin elementleri ve su kullanımı yönünden büyük bir toprak hacminden yararlanır. Kökler toprak profilinin 0,8-1,0 m derinliliğinde bulunmasına karşın,1.2-1.7 m derinliğine kadar olan toprak suyunu alabilmektedir. Bu sebepten dolayı zeytinin sadece kök bölgesini sulamaya yönelik ağaç başına 1-3 adet dıştan takılan damlatıcılar uygun değildir. Çünkü sadece ağacın su ihtiyacını karşılamak için sulama sistemi çok uzun saatler çalıştırıldığı için ağaç gövdesinin civarında aşırı nem oluşmaktadır. Bu da mantari hastalıkların artmasına sebep olabilir. Ayrıca gövdeden uzaktaki kökler sudan yararlanamamaktadır.

Nasıl bir Damla Sulama Sistemi Kullanmalı ?
Türkiye’de yaptığımız çalışmalar ve projelerde zeytin için ideal damla sulama borusunun 75cm’de bir damlatıcısı olan 1.6lt/saat ve 2.3lt/saat debili damla sulama boruları olduğu anlaşılmıştır. Genç ağaçlarda damla sulama boruları tek hat olarak çekilmeli ve ağacın sağında ve solunda 3 veya 4’er damlatıcı bırakılıp geri kalanlar aşırı ve gereksiz sulamayı önlemek için ağaç olgunluğa erişinceye kadar damlatıcı tapası ile kapatılmalıdır.

Tam verime yatmış ve yaşlı ağaçlarda is toprak tipine bağlı olarak tek veya çift hat şeklinde çekilebilir. Zeytin’in sadece kök bölgesini sulamaya yönelik ağaç başına 1-3 adet dıştan takılan damlatıcılar uygu değildir. Bitkinin ihtiyacı olan suyu sadece ağacın gövdesinin dibine verip oradaki rutubeti yükseltip hastalık riskini artırmak yerine, ağacın su ihtiyacını 8-10 damlatıcı ile daha geniş bir alana vererek hem yüksek debili 2-3 damlatıcının yaratacağı aşırı rutubeti önleriz hem de bitkimizin diğer köklerinin de verdiğimiz su ve gübreden yararlanmasını sağlarız.

Çift Hat Uygulaması
Zeytinde Toprakaltı Damla Sulama Sistemi
Son yıllarda özellikle ülkemizde de değeri binlerce kat artan suyun, en verimli şekilde kullanılmasını sağlamak için araştırmalar ve denemeler sonucu yeni bir yöntem geliştirilmiştir.
Toprak altı damla sulama sistemi, genel taslakta; bitki ihtiyacı olan su ve bitki besin elementlerinin köke en yakın noktadan yani toprak altından verilmesi üzerine kurulmuştur. Bu şekilde fertigasyon ve sulama sırasında etkili kök bölgesine ulaştırılacak olan su, buharlaşma kayıpları ve diğer fiziksel etkilere maruz kalmadan yani kayıpsız biçimde köklere ulaştırılır.

Sistemin Avantajları :
* Toprak üstü sistemlere oranla 
buharlaşma daha az olduğu için
sudan %10-20 oranında tasarruf
sağlar.
* Ot gelişimi daha azdır.
* Çalınma zararından minimum
düzeyde etkilenme.
* Damla sulama borularının yayılması ve
toplanması için gerekli olan işçilik,
zaman ve paradan tasarruf edilir.
* Damla sulama sistemi yılın her zamanı hazır olduğu için kış gübrelemesini veya aşırı yağışlı geçen bahar aylarında gerekli olan tüm gübreleri verebiliriz.
Firmamızın tavsiyesi Potasyum Nitrat gibi zeytin kalitesini arttıran gübreler ile özel gübreler kullanarak bitkinin makro ve mikro besin maddelerini kolayca işçiliksiz doğru zamanda istediğimiz miktarda verebiliriz.
|